දෙවිවරු - කුසුමා ටීචර්

අපේ ඉස්කෝලේ හිටපු සැරම ටීචර් තමයි කුසුමා ටීචර්. 

අපි එයාට හැංගිලා කිව්වේ 'යකඩ ගැහැනිය' කියලා. ඉස්කෝලේ ගේට්ටුවෙන් ඇතුළු වෙනකොටම ටීචර් වේවැලත් අරන් හිටගෙන ඉන්නවා. සපත්තු පොලිෂ් කරලා නැත්නම්, ඇඳුම කිළුටු නම්, පොත් ගෙනත් නැත්නම් එදාට ඉවරයි. පන්තිය ඉස්සරහා තියලා අනිත් ළමයින්ටත් ඇහෙන්න දරුණු විදිහට බණිනවා.

මම සාමාන්‍ය පෙළ පන්තියේ ඉද්දී දවසක් මගේ සපත්තු දෙක ඉරිලා, ඇඟිලි එළියට පේනවා දැකලා ටීචර් මට ගැහුවා. "තමුසෙලා වගේ හිඟන්නොන්ට මොන ඉස්කෝලද, ගෙදරට වෙලා ඉන්නවා!" කියලා මුළු ඉස්කෝලෙම ඉස්සරහා මට අපහාස කළා. එදා මම ඇඬුවා විතරක් නෙමෙයි, මම ඒ ටීචර්ට මුළු හදවතින්ම වෛර කළා. කවදාවත් එයාගේ මූණ බලන්නේ නෑ කියලා හිතාගත්තා. හැබැයි පහුවදාම ප්‍රින්සිපල් සර් මාව ඔෆිස් එකට කතා කරලා, පාසලේ ආදි ශිෂ්‍ය සංගමයෙන් කියලා මට අලුත් සපත්තු ජෝඩුවකුයි, පොත් ටිකකුයි දුන්නා.

කාලය ගෙවිලා ගියා. මම සාමාන්‍ය පෙළ සමත් වෙලා ඉස්කෝලෙන් අයින් වුණා. පහුගිය සතියේ මට ආරංචි වුණා කුසුමා ටීචර් හදිසියේම හෘදයාබාධයකින් නැතිවෙලා කියලා.
මම මළගෙදර ගියේ ලොකු දුකකින් නෙමෙයි, නිකන් යුතුකමට වගේ. මළගෙදර හිටියේ ගුරුවරු කීපදෙනෙකුයි, ප්‍රින්සිපල් සරුයි විතරයි. ටීචර්ට කවුරුත් නෑ, එයා හිටියේ තනියම.
මිනිය වහන්න කිට්ටු කරලා, ප්‍රින්සිපල් සර් කතාවක් කරන්න නැගිට්ටා. සර්ගේ අතේ පරණ, පිටු ගැලවුණු පොතක් තිබුණා. සර් කතා කරන්න පටන් ගත්තේ අඬාගෙන.
"කුසුමා ටීචර් කියන්නේ කවුද කියලා මේ ඉස්කෝලේ ළමයිවත්, ගුරුවරුවත් හරියට දැනගෙන හිටියේ නෑ. මේ තියෙන්නේ ටීචර්ගේ දිනපොත... මේකේ ලියලා තියෙන දේවල් දැක්කම මට මං ගැනම ලැජ්ජයි..." සර් කඳුළු පිසදාමින් පොත දිග ඇරියා.
"2018 ජනවාරි 15: අද 10 වසරේ කමල්ගේ සපත්තු දෙක ඉරිලා. මම පන්තිය ඉස්සරහා ළමයාට ගැහුවා, බැන්නා. මට මං ගැනම කේන්තියි. හැබැයි එහෙම නොකළොත් අනිත් ළමයි ඉස්සරහා මගේ විනය පාලනය නැති වෙනවා. එදා හවස මම ප්‍රින්සිපල්ට රුපියල් 3000ක් දුන්නා කමල්ට අලුත් සපත්තුයි පොතුයි අරන් දෙන්න. හැබැයි මං දුන්නා කියලා ළමයාට කියන්න එපා කිව්වා. ළමයා මට වෛර කළාට කමක් නෑ, ඌට අලුත් සපත්තු දෙකක් ලැබුණානේ..."
මගේ පපුව හිරවෙලා ගියා! ඒ කමල් කියන්නේ මම! මගේ කකුල් දෙක පණ නැතිවෙලා වගේ දැනුණා. මම මිනිය ළඟට දුවගෙන ගියා. සර් දිගටම දිනපොත කියෙව්වා.
"2019 මාර්තු: මගේ පඩියෙන් දැන් මට ඉතුරු රුපියල් 1500යි. බෙහෙත් ගන්නත් සල්ලි මදි. ඒත් කමක් නෑ, 11 වසරේ දුප්පත් ළමයි පස්දෙනාගේ විභාග ගාස්තු ටික ඔෆිස් එකට බැන්දා."
"2021 නොවැම්බර්: ළමයි මට යකඩ ගෑනි කියනවා මම දන්නවා. මම දිනපතාම අඳින්නේ එකම සාරි තුන හෝද හෝද. මට අලුත් ඇඳුම් ගන්න සල්ලි නෑ. මගේ සම්පූර්ණ පඩියම යන්නේ ඉස්කෝලේ ළමයින්ගේ කැන්ටිමේ බිල ගෙවන්නයි, පොත් අරන් දෙන්නයි. ඒ දරුවෝ හරි තැනකට යනවට වඩා සතුටක් මට තවත් නෑ..."
මම ටීචර්ගේ පෙට්ටිය බදාගෙන හයියෙන් ඇඬුවා. මුළු ඉස්කෝලෙම වෛර කරපු ඒ 'යකඩ ගැහැනිය' ඇතුළේ හිටියේ තමන්ගේ කෑම වේල පවා කැප කරලා, තමන්ට බණින දරුවන්ගේ බඩගින්න නිවපු, ඒ දරුවන්ගේ අනාගතය හදපු මහා උත්තරීතර අම්මා කෙනෙක්. එයා බාහිරින් සැර කළේ දරුවන්ව විනයක් ඇතිව හදන්න මිසක් වෛරයකින් නෙමෙයි. එයා දරුවන්ට උදව් කළේ තමන්ගේ නම ප්‍රසිද්ධ කරගන්න නෙමෙයි, රහසින්.
අපි ගොඩක් වෙලාවට මිනිස්සුන්ගේ රළු පෙනුම දිහා බලලා එයාලව මැනගන්නවා. හැබැයි ඒ රළු කබොල ඇතුළේ කොච්චර මෘදු, ආදරණීය හදවතක් හැංගිලා තියෙනවද කියලා අපි දකින්නේ ඒගොල්ලෝ අපිව දාලා ගියාටත් පස්සේ.
ඔබේ පාසල් කාලයේත් මේ වගේ ඔබ වෛර කළ, හැබැයි පසුව ඔබට ජීවිතය කියා දුන් සැර ගුරුවරයෙක් හිටියාද? එහෙනම් මේ කතාව Share කරලා, අදම ඒ ගුරුතුමාට හෝ ගුරුතුමියට ඔබේ හදවතින්ම ස්තූති කරන්න.

විශ්ම TV
#TeachersLove #StrictTeacher #SchoolLife #SriLanka #HeartTouching #SinhalaStory #LifeLessons #ViralLka #Education #Tears #UnsungHeroes #RespectTeachers
A day in the life

 ජීවිතයෙන් දවසක් .

Read More

ගෝතමාලාවේ කෙසෙල් යුද්ධය.

ග්වාතමාලාව,  

නිල වශයෙන් ගෝතමාල ජනරජය,  උතුරු මධ්‍යම ඇමරිකාවේ රටකි. 

එය උතුරින් සහ බටහිරින් මෙක්සිකෝවෙන්, ඊසාන දෙසින් (යාබද කලාපයේ) බෙලීස්, නැගෙනහිරින් හොන්ඩුරාස් සහ ගිනිකොන දෙසින් එල් සැල්වදෝරයෙන් මායිම් වී ඇත. එය දකුණින් පැසිෆික් සාගරයෙන් සහ ඊසාන දෙසින් හොන්ඩුරාස් බොක්කෙන් මායිම් වී ඇත.

නූතන ග්වාතමාලාවේ භූමිය මායිම් වූ මායා ශිෂ්ටාචාරයේ හරය වූ අතර එය මෙසෝඇමරිකාව පුරා විහිදී ගියේය. 

වන සියවසේදී, මෙයින් වැඩි කොටසක් ස්පාඤ්ඤ ජාතිකයන් විසින් යටත් කර ගන්නා ලද අතර නව ස්පාඤ්ඤයේ උපරාජිකත්වයේ කොටසක් ලෙස ප්‍රකාශ කරන ලදී. ග්වාතමාලාව 1821 දී ස්පාඤ්ඤයෙන් සහ මෙක්සිකෝවෙන් නිදහස ලබා ගත්තේය. 

1823 සිට 1841 දක්වා එය මධ්‍යම ඇමරිකානු ෆෙඩරල් ජනරජයේ කොටසක් විය. 19 වන සියවසේ අග භාගයේදී, ග්වාතමාලාව අස්ථාවරත්වයට සහ සිවිල් ආරවුල් වලට ගොදුරු විය. 

20 වන සියවසේ මුල් භාගයේ සිට, එය එක්සත් ජනපදයේ සහාය ලබන ඒකාධිපතියන් මාලාවක් විසින් පාලනය කරන ලදී. 

1944 දී, ඒකාධිපති නායක ජෝර්ජ් උබිකෝ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී හිතවාදී හමුදා කුමන්ත්‍රණයකින් බලයෙන් පහ කරන ලද අතර, එය සමාජ හා ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණවලට තුඩු දුන් දශකයක් පුරා පැවති විප්ලවයක් ආරම්භ කළේය. 1954 දී, එක්සත් ජනපදයේ සහාය ලත් හමුදා කුමන්ත්‍රණයකින් විප්ලවය අවසන් වී ඒකාධිපතිත්වයක් ස්ථාපිත කරන ලදී. 

 1960 සිට 1996 දක්වා, ග්වාතමාලාව එක්සත් ජනපදයේ සහාය ලත් රජය සහ වාමාංශික කැරලිකරුවන් අතර ලේ වැකි සිවිල් යුද්ධයක් විඳදරාගත් අතර, ග්වාතමාලාවේ හමුදාව විසින් සිදු කරන ලද මායා ජනගහනය සමූලඝාතන ද ඇතුළුව.

එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය සාම ගිවිසුමක් සාකච්ඡා කළ අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස ආර්ථික වර්ධනයක් සහ අනුප්‍රාප්තික ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී මැතිවරණ ඇති විය.

ග්වාතමාලාවේ ජීව විද්‍යාත්මකව වැදගත් සහ අද්විතීය පරිසර පද්ධති බහුල වීම තුළ ආවේණික විශේෂ රාශියක් ඇතුළත් වන අතර මෙසෝඇමරිකාව ජෛව විවිධත්ව උණුසුම් ස්ථානයක් ලෙස නම් කිරීමට දායක වේ. 

අපනයන භාණ්ඩ වලින් පොහොසත් වුවද, ජනගහනයෙන් හතරෙන් එකක් පමණ (මිලියන 4.6) ආහාර අනාරක්ෂිතභාවයට මුහුණ දෙයි. අනෙකුත් ප්‍රධාන ගැටළු අතර දරිද්‍රතාවය, අපරාධ, දූෂණය, මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරම සහ සිවිල් අස්ථාවරත්වය ඇතුළත් වේ.

ඇස්තමේන්තුගත ජනගහනය මිලියන 17.6 ක් පමණ වන අතර,  ග්වාතමාලාව මධ්‍යම ඇමරිකාවේ වඩාත්ම ජනාකීර්ණ රට වන අතර, උතුරු ඇමරිකාවේ සිව්වන වැඩිම ජනාකීර්ණ රට වන අතර ඇමරිකාවේ 11 වන වැඩිම ජනාකීර්ණ රට වේ. එහි අගනුවර සහ විශාලතම නගරය වන ග්වාතමාලා නගරය මධ්‍යම ඇමරිකාවේ වඩාත්ම ජනාකීර්ණ නගරය වේ.

- විකීපීඩියා.

ගෝතමාලාවේ කෙසෙල් යුද්ධය.

ඇමරිකාව එක සමාගමක ලාභය වෙනුවෙන් රටක්ම විනාශ කරපු "කෙසෙල් යුද්ධ" ගැන අහලා නෑ නේද?. හිතලා බලන්න, උදේ කෑමට කන ලස්සන, කහ පාට කෙසෙල් ගෙඩියක් නිසා සම්පූර්ණ රටක ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය විනාශ වෙලා, අවුරුදු 36 ක් තිස්සේ ඇදුණු සිවිල් යුද්ධයකින් මිනිස්සු ලක්ෂ දෙකකට වඩා මිය ගියා කියලා කිව්වොත් ඔබ විශ්වාස කරනවද? මේක ඇමරිකානු බුද්ධි අංශය (CIA) මැදිහත් වෙලා, එකම එක ඇමරිකානු සමාගමක ලාභය වෙනුවෙන් සම්පූර්ණ රටක්ම බිලිගත්ත අමානුෂික ව්‍යාපාරික කොල්ලයක්.

ගෝතමාලාව කියන්නේ කාලයක් තිස්සේ ඒකාධිපතියන් යටතේ පාලනය වුණු, දුප්පත් ගොවි ජනතාවක් හිටපු රටක්. හැබැයි 1950 දී මේ රටේ ඉතිහාසය වෙනස් වුණා. ඉතාමත් සාධාරණ මැතිවරණයකින් Jacobo Árbenz (ජාකෝබෝ ආර්බෙන්ස්) කියන නායකයා ජනාධිපති විදිහට පත් වුණා. ඔහුගේ එකම හීනය වුණේ ගෝතමාලාව නවීන ධනවාදී ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී රටක් බවට පත් කරන එක.

මේ හීනය හැබෑ කරන්න ඔහු අපූරු නීතියක් ගෙනාවා. ඒ තමයි Decree 900 (ඉඩම් ප්‍රතිසංස්කරණ නීතිය). මේ නීතියෙන් කළේ, රටේ තියෙන විශාල ඉඩම් හිමියන් පාවිච්චි කරන්නේ නැතුව පුරන් වෙන්න ඇරලා තියෙන ඉඩම් රජයට පවරාගෙන, ඒවා ඉඩම් නැති දුප්පත් ගොවියන් ලක්ෂ 5 කට බෙදලා දෙන එක. ආර්බෙන්ස් හිතුවේ මේකෙන් රටේ කෘෂිකර්මාන්තය දියුණු වෙලා ආර්ථිකය හැදෙයි කියලයි. හැබැයි ඔහු දැනගෙන හිටියේ නැහැ මේ නීතිය නිසා ඔහු ලෝකයේ ප්‍රබලම සමාගමක් එක්ක හැප්පෙන්න යනවා කියලා.

ගෝතමාලාවේ ලොකුම ඉඩම් හිමියා වුණේ ගෝතමාලානු රජයවත්, මිනිස්සුන්වත් නෙවෙයි. ඒ තමයි ඇමරිකාවට අයිති "The United Fruit Company" (UFC) කියන දැවැන්ත කෙසෙල් වවන සමාගම. මේ සමාගම ගෝතමාලාව ඇතුළේ කොච්චර බලවත්ද කිව්වොත්, මිනිස්සු ඔවුන්ට කිව්වේ "El Pulpo" (බූවල්ලා) කියලා. මොකද රටේ තියෙන එකම දුම්රිය මාර්ගය, එකම වරාය සහ විදුලි පණිවුඩ ජාලය ඔක්කොම අයිති වුණේ මේ ඇමරිකානු සමාගමට.

මේ සමාගමට ගෝතමාලාව ඇතුළේ අක්කර ලක්ෂ ගාණක ඉඩම් තිබුණා. හැබැයි ඔවුන් අවුරුදු ගාණක් තිස්සේ රජයට බදු ගෙවන්න හොර වැඩක් කරලා තිබුණේ. ඒ තමයි තමන්ගේ ඉඩම් වල වටිනාකම ඉතාමත් අඩුවෙන් රජයට පෙන්නපු එක.

ජනාධිපති ආර්බෙන්ස් මේ හොරේ අල්ලගත්තා. ඔහු Decree 900 නීතිය යටතේ UFC සමාගමේ පාවිච්චි කරන්නේ නැති ඉඩම් රජයට පවරාගන්න තීරණය කළා. ඒ ඉඩම් වලට වන්දි ගෙවන්න ආර්බෙන්ස් පාවිච්චි කළේ අර සමාගම බදු ගෙවන්න වංචාවෙන් ඉදිරිපත් කරපු "අඩු වටිනාකමමයි"! තමන්ගේම හොරේ තමන්ටම ආයෙම කැරකුණ හින්දා UFC සමාගමට හොඳටම කේන්ති ගියා.

UFC සමාගම නිකන්ම නිකන් කෙසෙල් විකුණන කඩයක් නෙවෙයි. ඔවුන්ට ඇමරිකානු රජයේ ඉහළම තැන් වල සම්බන්ධකම් තිබුණා. මේ කතාවේ කම්පනයට පත් කරනම හරිය තියෙන්නේ එතන. ඒ කා​ලේ ඇමරිකාවේ විදේශ ප්‍රතිපත්ති තීරණය කරන Dulles සහෝදරයින් දෙන්නා මේ සමාගමට කෙලින්ම සම්බන්ධයි.

John Foster Dulles: ඇමරිකාවේ රාජ්‍ය ලේකම්. ඔහු කලින් UFC සමාගමේ නීතිඥයෙක්.

Allen Dulles: ඇමරිකානු බුද්ධි අංශයේ (CIA) අධ්‍යක්ෂක. ඔහු කලින් UFC සමාගමේ අධ්‍යක්ෂ මණ්ඩල සාමාජිකයෙක්.

මේ දෙන්නා එකතුවෙලා UFC සමාගමේ කෙසෙල් ඉඩම් බේරගන්න ලොකු ප්ලෑන් එකක් ගැහුවා. ඔවුන් Edward Bernays කියන පුද්ගලයාව කුලියට ගත්තා. බර්නේස් කළේ ඇමරිකානු පත්තර සහ රේඩියෝ පාවිච්චි කරලා "ගෝතමාලාවේ ආර්බෙන්ස් කියන්නේ රුසියානු කොමියුනිස්ට්වාදීන්ගේ රූකඩයක්" කියලා ඇමරිකානු ජනතාවගේ ඔළුවට බොරුවක් කාවද්දපු එක. ඒත් ඇත්තටම ආර්බෙන්ස්ට රුසියාව එක්ක කිසිම සම්බන්ධයක්වත් තිබුණේ නැහැ.

ජනතාවගේ ඔළු හැදුවාට පස්සේ CIA එක තමන්ගේ මෙහෙයුම පටන් ගත්තා. මේකට ඔවුන් දුන්න නම තමයි "Operation PBSUCCESS".

ඔවුන් කෙලින්ම ඇමරිකානු හමුදාව ගෝතමාලාවට යැව්වේ නැහැ. ඒ වෙනුවට ඔවුන් මානසික යුද්ධයක් දියත් කළා. "Voice of Liberation" කියලා හොර රේඩියෝ ස්ටේෂන් එකක් හදලා, "දැවැන්ත කැරලිකාර හමුදාවක් ගෝතමාලාව ආක්‍රමණය කරන්න එනවා" කියලා බොරු ප්‍රවෘත්ති ප්‍රචාරය කළා.

ඒ අස්සේ CIA එකෙන් හොර රහසේම කුලී හේවායන් කණ්ඩායමක් පුහුණු කරලා, Castillo Armas (කස්ටිලෝ ආර්මාස්) කියන හිටපු ගෝතමාලානු හමුදා නිලධාරියාගේ නායකත්වයෙන් ගෝතමාලාවට යැව්වා. මේ බොරු ප්‍රචාර සහ ඇමරිකානු තර්ජන නිසා බයවුණු ගෝතමාලානු හමුදාව ජනාධිපති ආර්බෙන්ස්ට පිටුපෑවා. අන්තිමේදී 1954 දී ආර්බෙන්ස්ට තමන්ගේ ජනාධිපති පුටුව අතහැරලා රටින් පැනලා යන්න සිද්ධ වුණා. කෙසෙල් සමාගම දිනුවා!

ඇමරිකාවේ උදව්වෙන් බලයට ආපු කස්ටිලෝ ආර්මාස් මුලින්ම කරපු දේ තමයි, ආර්බෙන්ස් ගෙනාපු ඉඩම් ප්‍රතිසංස්කරණ නීතිය (Decree 900) සම්පූර්ණයෙන්ම අවලංගු කරලා, අර දුප්පත් ගොවියන්ට දීපු ඉඩම් ඔක්කොම ආපහු United Fruit Company එකටම ලබා දීපු එක.

ඒ විතරක් නෙවෙයි, ඔහු කම්කරු සමිති තහනම් කළා. අකුරු ලියන්න කියවන්න බැරි අයට ඡන්ද අයිතිය නැති කළා. මේකෙන් වැඩියෙන්ම බැටකෑවේ ගෝතමාලාවේ හිටපු ආදිවාසී මායා ජනතාව.

තමන්ගේ ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදී අයිතිය මේ විදිහට ඇමරිකාව මැදිහත් වෙලා බලහත්කාරයෙන් උදුරගත්තාම, ගෝතමාලාවේ තරුණයින්ට වෙන කරන්න දෙයක් ඉතුරු වුණේ නැහැ. ඔවුන් සාධාරණත්වය වෙනුවෙන් ආයුධ අතට ගත්තා. මේක තමයි ගෝතමාලාවේ භයානක ගරිල්ලා කණ්ඩායම් හැදෙන්න සහ අවුරුදු 36 ක් ඇදුණ සිවිල් යුද්ධයකට පාර කැපුවේ.

CIA එකේ මේ කෙසෙල් කුමන්ත්‍රණයේ ප්‍රතිඵලය කොච්චර දරුණුද කිව්වොත්, 1960 ඉඳන් 1996 වෙනකන් ගෝතමාලාව ඇතුළේ දරුණු සිවිල් යුද්ධයක් ඇතිවුණා. මේ යුද්ධයෙන් අහිංසක මිනිස්සු 200,000 ක් මැරුණා. තවත් 45,000 ක් අතුරුදහන් වුනා.

මේකේ දරුණුතම කාලය ආවේ 1980 ගණන් වල Efraín Ríos Montt (එෆ්රාන් රියොස් මොන්ට්) කියන ඒකාධිපතියාගේ පාලන කාලයේදී. ඇමරිකාවේ සම්පූර්ණ සහයෝගය ලබපු ගෝතමාලානු හමුදාව, කැරලිකරුවන්ට උදව් කරනවා කියලා චෝදනා කරලා ආදිවාසී මායා ජනතාව හිටපු ගම්මාන 600 ක් සම්පූර්ණයෙන්ම ගිනි තියලා විනාශ කළා. මේක තනිකරම ජන සංහාරයක්.

1999 දී එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ (UN) මැදිහත්වීමෙන් පත්කරපු සත්‍ය සෙවීමේ කොමිසම පැහැදිලිවම නිගමනය කළා, මේ "ජන සංහාරක ක්‍රියාවන්" පිටිපස්සේ ඇමරිකානු රජයේ සහයෝගය සහ අනුග්‍රහය සම්පූර්ණයෙන්ම තිබුණා කියලා.

United Fruit Company එක ගෝතමාලාවේ කරපු මේ විනාශය නිසා තමයි ලෝක දේශපාලනයට "Banana Republic" (කෙසෙල් සමූහාණ්ඩුව) කියන වචනය ආවේ. ඒ න​ම කියන්නේ එකම එක අපනයන බෝගයක් (කෙසෙල් වගේ) මත යැපෙන, විදේශීය සමාගම් වලට ඕන විදිහට නටන දූෂිත සහ අස්ථාවර රටවල් වලට.

ගෝතමාලාවේ මේ සිදුවීම CIA එකට හොඳ අත්දැකීමක් වුණා. ඔවුන් මේ "Template" එක​ම පාවිච්චි කරලා පස්සේ කාලෙක චිලී (Chile), නිකරගුවාව (Nicaragua) වගේ ලතින් ඇමරිකානු රටවල් වලත් තමන්ට අකමැති ආණ්ඩු පෙරළලා දැම්මා.

අදටත් ගෝතමාලාව කියන්නේ ලෝකයේ දුප්පත්ම සහ දූෂිතම රටවල් වලින් එකක්. අද ඇමරිකාවට පැනලා යන සංක්‍රමණිකයින්ගෙන් ගොඩක් අය ගෝතමාලානු ජාතිකයින්. ඔවුන් එහෙම යන්නේ එදා ඇමරිකාවම විනාශ කරපු ඒ රටේ අදටත් ජීවත් වෙන්න බැරි නිසයි. 1999 දී ඇමරිකානු ජනාධිපති බිල් ක්ලින්ටන් ගෝතමාලාවට ගිහින් නිල වශයෙන් සමාව ගත්තා. ඔහු පිළිගත්තා "ගෝතමාලානු හමුදාවට ඇමරිකාව සහයෝගය දුන් එක සම්පූර්ණයෙන්ම වැරදියි" කියලා. හැබැයි ඒ වෙද්දීත් ලක්ෂ දෙකකට ජීවිත අහිමි වෙලා ඉවරයි.

අවසාන වශයෙන් ගත්තොත්, මේ සම්පූර්ණ ඛේදවාචකයම සිද්ධ වුණේ එකම එක ඇමරිකානු කෙසෙල් සමාගමකට තමන්ගේ ලාභය වැඩිකරගන්න සහ තමන්ගේ ඉඩම් වලට බදු නොගෙවා (Land taxes) ඉන්න ඕන වුණු නිසයි. මිනිස්සු 200,000 ක් මියගියේ ඒ වෙනුවෙනුයි.

ලෝකයේ සුපිරි බලවතෙක්ගේ විදේශ ප්‍රතිපත්තිය, ධනවත් බහුජාතික සමාගම් විසින් පාලනය කළාම වෙන්න පුළුවන් දරුණුම විනාශය තමයි ගෝතමාලාව. මේක ඉතිහාසයට වගේම අනාගතයටත් ලොකු අනතුරු ඇඟවීමක්.

ඊළඟ වතාවේ උදේ කෑමට ලස්සන, කහ පාට කෙසෙල් ගෙඩියක් අතට ගනිද්දී, පොඩ්ඩක් මතක් කරගන්න... 1954 දී ඒ කෙසෙල් ගෙඩි පිටිපස්සේ හැංගිලා, අහිංසක රටක "වසන්තය" සදහටම කුඩුපට්ටම් කරලා දාපු ඉතිහාසය ගැන..

Sulochana Dissanayake

A day in the life 

ජීවිතයෙන් දවසක් .

Read More

බස් කථා බස්. පම්පෝරි

මෙරටට බස්රථ ආයනයේදී ඒ සඳහා ලැබෙන කොමිස් මුදල වෙනුවෙන් තවත් බස් රථ දහයක් ලබාගෙන ඒවාද ධාවනයට එක් කරන ලැබූ පුවතක් දිනවල විශාල ප්‍රසිද්ධියක් සමඟින් සමහරු ප්‍රචාරය කරනවා..
එය හොඳ වැඩක් අගය කළ යුතුයි..
හැබැයි සමහරුන් එම සිදුවීම ලංකා ඉතිහාසයේ එවැන්නක් සිදුවූ ප්‍රථම අවස්ථාව මෙන් එය සමහරු න් විස්තර කරනවා.
අතීතයේ විශිෂ්ට සේවාවක් කළ මිනිසුන්ට එයින් සිදුවන්නේ අසාධාරණයක්..
දරුණු ලෙස අසත්‍ය සමාජගත කරමින් හැත්තෑ පස් වසරක ශාපයක් ගැන උදේ සවස රෑ කෑමට පෙර කෑමට පසු සමාජගත කළ ඒ අසත්‍ය කතාව නිසා ,අලුත් පරම්පරාවේ බොහෝ දෙනෙක් අතීතය කෙරෙහි වෛරයකින් සිටිනවා..
හැබැයි මේ පොළොවේ ඉතිහාසයේ සත්‍ය ඊට වඩා වෙනස්..
මම සිදුවීම් තුනක් පමණක් කියන්නම්.
අනිල් මුණසිංහ මෙරට දේශපාලනයේ ඉතිහාසයේ සිටි විශිෂ්ට නායකයෙක්..
ලංකා සම සමාජ පක්ෂයේ සහ ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂයේ දේශපාලනයේ ඔහු යෙදී සිටියා.
ඔහු මෙරට ප්‍රවාහන ක්ෂේත්‍රය පිළිබඳ ව ඉහළම වගකීම් දැරූ කෙනෙක්.
ඒ ලංගම සභාපතිවරයා වශයෙන් සහ ප්‍රවාහන ඇමතිවරයා වශයෙන්..
ඔහු එම තනතුරු දරන කාලයේද ලංගම සඳහා බස් ආනයනය කරනු ලැබුවා..
එවකට මෙරට ප්‍රවාහන පද්ධතියේ වැඩි වගකීම් කොටසක් දැරුවේ ලංගමය..
එලෙස බස් රථ විශාල ප්‍රමාණයක් ආනයනය කර ලැබූ අවස්ථාවක ඒ වෙනුවෙන් දෙනු ලබන කොමිස් මුදලක් අදාළ සමාගම විසින් ප්‍රධානය කිරීමට සූදානම් වූ විට,
අනිල් මුණසිංහ මැතිතුමා සිදු කළේ එම මුදලට සරිලන ෆියට් වර්ගයේ මෝටර් රථ විශාල සංඛ්‍යාවක් ඒ වෙනුවෙන් අදාළ සමාගම හරහා ලබාගෙන,
ඒවා ලංකාව පුරා ලංගම ඩිපෝවල නිලධාරීන්ගේ රාජකාරියමය කටයුතු සඳහා බෙදාහැරීමට කටයුතු කළා..
එකල ලංගම ටිකට් පරීක්ෂකවරුන් එම වාහන තම රාජකාරි කටයුතුවලදී යොදාගත් බව මට මතකයි..
එදා අනිල් මුණසිංහලා ඒවායින් පෞද්ගලික ප්‍රසිද්ධ ලබා ගැනීමට හෝ දේශපාලන වාසි ලබාගැනීමට කටයුතු කළේ නෑ ..
මම තවත් සිද්ධියක් කියන්නම්.
එය එම මේ කියන අදාල සිද්ධියෙන් බොහෝ කලකට පසුව ,
එක්සත් රාජධානියේ පැවති තුන්වැනි ලෝකයේ දේශපාලනය සම්බන්ධයෙන් පැවති සම්මන්ත්‍රණයකදී යුරෝපීය රටක දේශකයෙක් විසින් සඳහන් කරනු ලැබූ දෙයක්..
ඔහු ලෝකයේ ප්‍රසිද්ධ රක්ෂණ සමාගමක ඉහළ නිලධාරියෙක් ලෙස අතීතයේ කටයුතු කර තිබෙනවා..
ඔහු සේවය කළ සමාගමට අදාළ අනු සමාගමක් එකල ලංකාවේ ක්‍රායාත්මක වී තිබෙනවා..
ඒ 1960 දශකයේ මුල් භාගය.
රක්ෂණ ව්‍යාපාරය තනිකරම පෞද්ගලික සමාගම් විදෙස් පෞද්ගලික සමාගම් සතුව මෙරට ක්‍රියාත්මක වූ කාලය ..
සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක මැතිණියගේ ප්‍රථම පාලන කාලය තුළදී රක්ෂණ ෂේත්‍රය ජනසතු කර ශ්‍රී ලංකා රක්ෂණ සංස්ථාව පිහිටවීම සඳහා කටයුතු කරමින් සිටි කාලය..
එම කටයුත්ත භාරව කටයුතු කළේ එවකට ක්ෂේත්‍රය භාර අමාත්‍යවරයා වූ ටී.බී.ඉලංගරත්න මැතිතුමා...
එතුමා එම ව්‍යාපාරයෙන් විදෙස් රටවලට ඇදී යන විශාල මුදල් ප්‍රමාණය නවතා එය ශ්‍රී ලංකාරක්ෂණ සංස්ථාව මගින් රාජ්‍ය සංස්ථාවක් වෙත ලබා ගැනීමේ කටයුත්ත සඳහා යුහුසුළුව ඉක්මනින් ක්‍රියාත්මක වෙමින් සිටියා..
එම අවස්ථාවේදී අදාළ සමාගමේ නියෝජිතයන් අමාත්‍යවරයා හමුවී තිබෙනවා..
අමාත්‍යවරයාට විශාල මුදලක් විදෙස් රටක හෝ තැන්පත් කරන්නට ඔවුන් සූදානම් වී තිබෙන්නේ එම කටයුත්ත එක වසරකින් ප්‍රමාද කර දෙන ලෙසට ඉල්ලීමක් කරමින්....
ඒ මාස කීපයක් තුළදී ඔවුන්ට සිදුවන අහිමිවීම් වළක්වා ගැනීමටයි..
ටී.බී .ඉලංගරත්න අමාත්‍යවරයාගේ පිළිතුර වී තිබෙන්නේ,
" මට ඔබට එක උදව්වක් කරන්න පුළුවන්..
ඔබ මෙවැනි ඉල්ලීමක් මගෙන් කළ බව මා කිසිවෙකුටත් කියන්නේ නෑ..
ඒ ඔබ ඒ අපහසුවට පත්වන නිසා.
නමුත් මට එක දිනයකින් වත් මේ ක්‍රියාවලිය ප්‍රමාද කරන්න බැහැ..
මගේ වගකීම මගේ රටට යහපතක් වන දෙයක් ඉක්මනින්ම ඉටු කර දී එහි ප්‍රතිලාභ මගේ ජනතාවට ලබාදීමයි. "
එම නිලධාරියා බොහෝ කලකට පසුව වෙනත් රටකදී එම ප්‍රකාශය කරන තෙක් ඉලංගරත්න මහතා එවැනි දෙයක් කරා යැයි කියමින් දේශපාලන ජනප්‍රියත්වයක් ලබාගැනීමට කටයුතු කළේ නෑ..
එමෙන්ම බණ්ඩාරනායක මැතිණිය ගේ දෙවන ධුර කාලයේ අග්‍රාමාත්‍ය ධුරය දරමින් සිටින කාලයේ ,
ඉඩම් අක්කර පනහේ සීමාවේ නීතිය,
ඉඩම් ප්‍රතිසංස්කරණ කොමිෂන් සභා පනත යටතේ ගෙන එනු ලැබුවා..
එහිදී අක්කර පනහට වැඩි ඉඩම් ප්‍රමාණයක් හිමි අයගේ, වයස අවුරුදු 18 වැඩි එක් අයෙකුගේ අක්කර පනහට වැඩි ඉඩම් විශ්වාස ඉඩම් රජයට පවරා ගනු ලැබුවා..
තමාගේ නායකත්වය යටතේ තම රජය විසින් හෙක්ටරූ කොබ්බෑකඩුව ඉඩම් අමාත්‍යවරයාගේ මූලිකත්වයෙන් සිදුකරනු ලැබූ මේ ප්‍රතිසංස්කරණ ක්‍රියාවලිය නිසා ,
බණ්ඩාරනායක මැතිණියට සහ
බණ්ඩාරනායක මැතිතුමාට සිය පරම්පරාවලින් හිමිව තිබූ අක්කර දහස් ගණනක් රජයට පැවරීමට සිදුවුණා..
එමෙන්ම එම පනත පාර්ලිමේන්තුව ගෙන ඒමට සහ ඒ ක්‍රියාත්මක කිරීමට කටයුතු කළ ඉඩම් ඇමැති හෙක්ටර් කොබ්බෑකඩුව මැතිතුමාද තමාට සහ තම පවුලට හිමි ඉඩම් අක්කර විශාල ප්‍රමාණයක් තමා විසින්ම පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කරන ලද පණත යටතේ රජයට පවරා දෙනු ලැබුවා..
දැන් සමහරු හිතන් ඉන්නේ අතීතයේ සිටි නායකයන් මේ රටට කිසිම දෙයක් නොකළ මිනිසුන් කොටසක් කියා..
නමුත් ඉතිහාසයේ මේ රටට වැඩක් කළ මේ රටට ආදරය කළ පරිත්‍යාගශීලී නායකයන් මේ මහ පොළොවේ ජීවත් වී මේ මහ පොළොවට මිහිදන් වී ඇති බව අතීතයට ශාප කරන මිනිසුන් දැනගත යුතුයි..
සමහර අය සර්වතෝභද්‍ර යැයි සිතා සිටින නායකයන්ට වඩා මේ මිනිසුන් නිහඬව මහ මෙහෙයක් කළ මිනිසුන්..
අනාගතයේ කවදා හෝ දිනෙක ගල් පිළිම සහ බොල් පිළිම වෙන් කරගත හැකි වනු ඇති.

- ලාල් ද අල්විස්...

A day in the life

Read More

සීතා දේවි ගුලි -

මහඑළියකන්දේ 'සීතා දේවි ගුලි' නමින් හැඳින්වෙන ඇතැම් පස් ස්ඵටික ඇති අතර, ඒවා 'අග්ගලා' සෑදීමට භාවිතා කරන සහල් වලට සමාන ය. ජනප්‍රවාදයට අනුව, සීතා දේවි (සීතා රැජින) මෙහි රසකැවිලි සාදා එයින් කොටසක් ඉසින ලද බව කියනු ලැබේ. එය අදටත් එම ස්ථානයේ පවතී.
මෙහි ඇති කතාවට අනුව රාවණා විසින් සීතා පැහැරගෙන සගවා තබාගත් කල ආහාර වර්ජනයක නිරතවූ සීතාට රාවණා විසින් සකස්කර දුන් කිරිබත් පිඩු සීතා ආහාරයට නොගෙන විසිකර ඇතිබවත් සීතාගුලි එමගින් නිර්මාණය වී ඇතැයි කියැවේ. තවත් තැනෙක සීතා සොයාගෙන මෙරටට පැමිණි හනුමා, සීතා කුසගින්නේ තබා ඇතැයි සිතා රාමා තනාදුන් කිරිබත් පිඬු සීතාට හමුවෙන පරිදි හනුමා සැරිසැරූ ප්‍රදේශ වලට විසිකල බවත් කියවේ. මෙහි ඖෂධීය වටිනාකම ගැන ඇති විශ්වාසයට විද්‍යාත්මක පදනමක් ඇති බව පෙනේ.
කෙසේ වෙතත් අදටද හියුමස් අධික ,කඵ වර්ණයෙන් යුතු පස් සහිත තෘණ භූමි වල, පොලොව මතුපිටින් අගල් 6 - 8 අතර ගැඹුරින් හමුවන මෙම සිතාගුලි වල, පිට පොත්තක්, මුල් හෝ එකිනෙක සම්බන්ධවන නටුවක් හෝ දැකීමට නොහැකිය. මේවා හමුවු තැනක දෙතුන් තැනක පමණ හමුවුවත් මේවා එකම තැන වර්ෂයක් පුරා හමු නොවේ. ලංකාවේ මුහුදු මට්ටමින් මීටර 650 - 2100 අතර සුවිශේෂ වූ ස්ථාන වල හමුවන මෙය ලගතබා ගනුයේ උදර වේදනාවට අත්දුටු බෙහෙතක් ලෙස විශ්වාස කරන බැවිනි.
මෙම සිතාගුලි හමුවු ප්‍රදේශ ලෙස, ගලබඩ, පහල වටවල, රොසැල්ල, නෝර්වුඩි, රිවස්ටන්, පිටවලපතන, මැදමහනුවර, උඩුදුම්බර, මන්දාරමිනුවර, නමුණුකුල, පටිටිපොල, සීතාඑළිය, කඳපොල, දොලෝස්බාගේ - ගලමුදුන, රාමසරකන්ද, රාවණාගොඩ, කොත්මලේ, රාගල, ඇල්ල ආදී ප්‍රදේශ මෙසේ සීතාගුලි හමුවූ ප්‍රදේශ ලෙස දැක්විය හැක.
හංගේරියානු ස්වීට් ට්‍රෆල් (truffle) හෝ මී පැණි ට්‍රෆල් ලෙස පොදුවේ හැඳින්වෙන Mattirolomyces terfezioides එහි අද්විතීය සූපශාස්ත්‍ර ගුණාංග සහ කලාපීය ආහාර වේලෙහි සාම්ප්‍රදායික ඖෂධීය යෙදීම් සඳහා හඳුනාගෙන ඇති ආහාරයට ගත හැකි ඉහළ වටිනාකමක් ඇති භූගත දිලීරයකි.
අනෙකුත් කාන්තාර ට්‍රෆල් මෙන්, මැටිරොලොමයිසස් විශේෂ මැද පෙරදිග සහ උතුරු අප්‍රිකාවේ සාම්ප්‍රදායික වෛද්‍ය විද්‍යාවේ, විශේෂයෙන් අක්ෂි රෝග සඳහා ප්‍රතිකාර කිරීම, දුර්වල සෞඛ්‍යය වැඩි දියුණු කිරීම සහ සාරවත් බව වැඩි කිරීම සඳහා කෘමිනාශකයක් ලෙස ක්‍රියා කිරීම සඳහා දිගු ඉතිහාසයක් ඇත.
ඒවා සෞඛ්‍යය ප්‍රවර්ධනය කරන සහ රෝග වැළැක්වීමට උපකාරී වන පෝෂ්‍යදායී ක්‍රියාකාරී ආහාර ලෙස සැලකේ, බොහෝ විට සමේ තුවාල වලට ප්‍රතිකාර කිරීම සඳහා ජන වෛද්‍ය විද්‍යාවේ භාවිතා වේ. අධි-තීව්‍රතා ස්වාභාවික රසකාරකය: මෑත කාලීන විද්‍යාත්මක සොයාගැනීම් මගින් මී පැණි ට්‍රෆල් රසකාරකයක් (HTS) ලෙස හඳුන්වන M. terfezioides හි අද්විතීය 121-ඇමයිනෝ අම්ල ප්‍රෝටීනයක් හඳුනාගෙන ඇත. මෙම ප්‍රෝටීනය දැඩි ලෙස පැණි රස වන අතර සීනි සහ කෘතිම රසකාරක සඳහා විභව විෂ නොවන, අසාත්මික නොවන ආදේශකයක් ලෙස නිරවද්‍ය පැසවීම හරහා සංවර්ධනය වෙමින් පවතී.
විද්‍යාත්මක පරීක්ෂණවලින් පෙනී යන්නේ කාන්තාර ට්‍රෆල් (මැටිරොලොමයිසස් සහ ඒ හා සමාන ටර්ෆෙසියා/ටර්මේනියා විශේෂ ඇතුළුව) පොලිෆෙනෝල් වැනි ප්‍රතිඔක්සිකාරක සහ පොදු රෝග කාරක වලට එරෙහිව ඵලදායී විය හැකි ප්‍රති-ක්ෂුද්‍ර ජීවී සංයෝග අඩංගු බවයි. ඒවා නව ඖෂධ සහ ස්වාභාවික ප්‍රතිඔක්සිකාරක අතිරේක සඳහා විභව ප්‍රභවයන් ලෙස සැලකේ.
අද්විතීය පැණි රස: M. terfezioides එහි පැණිරස, මී පැණි වැනි රසය සහ සුවඳ සඳහා ප්‍රසිද්ධය. එය ට්‍රෆල් අතර දුර්ලභත්වයක් බවට පත් කරයි. පර්යේෂකයන් M. terfezioides හි ඇමයිනෝ අම්ල 121 ක ප්‍රෝටීනයක් හඳුනාගෙන ඇති අතර එය ඉහළ තීව්‍රතාවයකින් යුත් රසකාරකයක් ලෙස ක්‍රියා කරයි.
ට්‍රෆල් වගා කිරීමට අපහසු බැවින්, මෙම පැණිරස ප්‍රෝටීනය (HTS) යීස්ට් (Komagataella phaffii) හි පැසවීම භාවිතයෙන් සාර්ථකව නිපදවා ඇති අතර එය ස්වාභාවික, විෂ නොවන සහ පහසුවෙන් ජීර්ණය කළ හැකි සීනි විකල්පයක් ලබා දෙයි.
M. terfezioides යනු ආසියාවේ වඩාත් සුලභ විශේෂය වන අතර, විශේෂයෙන් චීනයේ සහ හංගේරියාවේ දක්නට ලැබේ. එහිදී එය බොහෝ විට රොබීනියා (කළු පළඟැටියන්) හෝ පොප්ලර් ගස් සමඟ සම්බන්ධ වේ.
හර අධ්‍යයනයන් ආරක්ෂාව යෝජනා කරන අතර, ඉතාලියේ සහ ප්‍රංශයේ අනෙකුත් අධ්‍යයනයන් M. terfezioides විශාල ප්‍රමාණවලින් පරිභෝජනය කළහොත් හෝ අධික ලෙස ඉදුණු විට විෂ සහිත විය හැකි බව ඓතිහාසිකව සලකා ඇති බව සැලකිල්ලට ගැනීම වැදගත්ය, සමහර මූලාශ්‍ර ආමාශයේ කෝපයක් වළක්වා ගැනීම සඳහා පරිභෝජනයට පෙර ඒවා පිසීමට නිර්දේශ කරයි.
මැටිරොලොමයිසස් පිළිබඳ පර්යේෂණ, විශේෂයෙන් M. terfezioides (පොදුවේ හංගේරියානු පැණිරස ට්‍රෆල් ලෙස හැඳින්වේ) විශේෂය, ඖෂධීය සහ සෞඛ්‍ය ප්‍රවර්ධනය කරන ගුණාංග කිහිපයක් හඳුනා ගනී.
අනෙකුත් කාන්තාර ට්‍රෆල් මෙන්, M. terfezioides විශේෂවල පොලිෆෙනොලික් සංයෝග සහ ඇස්කෝර්බික් අම්ලය ඇතුළු ප්‍රතිඔක්සිකාරක අඩංගු වන අතර ඒවා මුක්ත සංඝටක (free radicals) ඉවත් කිරීමට උපකාරී වේ.
හංගේරියාවේ සහ ආසියාවේ (චීනයේ) සමහර ප්‍රදේශවල, M. terfezioides එහි අද්විතීය මිහිරි රසය සඳහා අගය කරනු ලබන අතර බොහෝ විට අතුරුපස වල භාවිතා වේ, නමුත් එය සාමාන්‍යයෙන් ආමාශයේ ඇති විය හැකි කෝපය වළක්වා ගැනීම සඳහා පරිභෝජනයට පෙර පිසිනු ලැබේ.
සාමාන්‍යයෙන් ආහාරයට ගත හැකි වුවද, අධික ලෙස ඉදුණු නිදර්ශක ආමාශ ආබාධ ඇති කළ හැකිය. HTS ප්‍රෝටීන් සඳහා වන මූලික ආරක්ෂක ඇගයීම්වලින් පෙනී යන්නේ එය ආරක්ෂිත, විෂ නොවන සහ පහසුවෙන් ජීර්ණය කළ හැකි බවයි. එකම පාරිසරික කාණ්ඩයේ කාන්තාර ට්‍රෆල් වලින් ලබාගත් සාරය ස්ටැෆිලොකොකස් ඕරියස් සහ සූඩොමොනාස් ඒරුගිනෝසා වැනි පොදු මානව රෝග කාරක වලට එරෙහිව ප්‍රති-ක්ෂුද්‍ර ජීවී ගුණ පෙන්නුම් කර ඇත.
ඒවා ප්‍රෝටීන් (20–27%), අත්‍යවශ්‍ය ඇමයිනෝ අම්ල, ආහාරමය තන්තු සහ පොටෑසියම්, මැග්නීසියම් සහ සින්ක් වැනි ඛනිජ ලවණවලින් පොහොසත් ප්‍රභවයකි.
උතුරු අප්‍රිකාවේ සහ මැද පෙරදිග, අදාළ කාන්තාර ට්‍රෆල් සාම්ප්‍රදායිකව අක්ෂි ආසාදන, සමේ තුවාල වලට ප්‍රතිකාර කිරීමට සහ සාරවත් බව හෝ ශක්තිය ප්‍රවර්ධනය කිරීමට භාවිතා කරයි.
M. terfezioides ආසියා-පැසිෆික් කලාපයේ ආරම්භ වූ බවට විශ්වාස කෙරෙන අතර, උතුරු චීනයේ (අභ්‍යන්තර මොන්ගෝලියාව, බීජිං, ෂැන්සි) සැලකිය යුතු වාර්තා ඇත. හංගේරියාව, ඉතාලිය, ප්‍රංශය, ස්පාඤ්ඤය සහ බල්ගේරියාව වැනි රටවල් ඇතුළුව මධ්‍යධරණී සහ පන්නෝනියානු ද්‍රෝණිය පුරා හොඳින් පිළිගත් ව්‍යාප්තියක් පවතී.

- වෛද්‍ය ඩැනිස්ටර් එල්. පෙරේරා

A day in the life

Read More

අපිට ඇදන් කතාවක්. - ජපුර රෝහල

අපිට ඇදන් කතාවක්.

දාහක් ප්‍රශ්න තියෙන රටේ. ඇදත් මාතෘකාවක් කොට දවසක් දෙකක් ගත කරන්න අපිව යොමු කරලා.

ස්තුතියි ! .ප්‍රචාරක බලකා දෙකටම.

ජනාධිපති ජේ.ආර් ජයවර්ධන මහතා අපූරු දේශකයෙක්. එතුමාගේ කතා තුල තියෙන උපහාහසාත්මක බවත් එක්තරා ගැඹුරක් තියෙනවා.

මේ එක්දහස් එක් වෙනි ඇදත් ඒ වගේ අදහසක්.

​1978 වසරේදී ජපන් රජයේ රාජත්‍රාන්තික නියෝජිත පිරිසක් එවකට රාජ්‍ය නායකයා වූ ජනාධිපති ජේ.ආර් ජයවර්ධන මහතා හමුවුනා. එහිදී සිදුවු කතාබහ අතර 

​"ඔබ අපට [ජපානයට] නිදහස ලබාදීමට කැපවුණු නායකයා. ඒ වෙනුවෙන් ජපන් ජනතාව වශයෙන් අප ඔබට තිළිණයක් ලබාදිය යුතුයි. ඕනෑම දෙයක් ඉල්ලන්න, අප එය ඉටු කරන්නම්."

​එම අවස්ථාවේදී ජේ.ආර්. ජයවර්ධන ජනාධිපතිතුමා ඔවුන්ගෙන් අපූරු ප්‍රශ්නයක් ඇසුවා:

​"ජපන් ආණ්ඩුව පරිත්‍යාගයක් ලෙස කිසියම් රටකට රෝහලක් ලබා දී තිබේද?"

​ජපන් නියෝජිතයන් පැවසුවේ ඔවුන් උදව් කර ඇති බවත්, එතුමාගේ ඉල්ලීම කුමක්දැයි දැනගැනීමට කැමති බවත්ය. ඒ අනුව ඇඳන් 1001 සහිත අංග සම්පූර්ණ රෝහලක් ලබාදෙන්නැයි ජනාධිපතිතුමා ඉල්ලා සිටියා.

ඇඳන් 1001 කුමකටදැයි විමසූ විට එතුමා උපහාසයෙන් සහ නිහතමානීව මෙසේ ප්‍රකාශ කළා:

​"ඇඳන් 1000 මහජනතාවට, ඉතිරි එක ඇඳක් මට!"

​ඒ අනුව, ජපන් රජයේ ආධාර ඇතිව ඉදිකළ විශාලතම රෝහල අප රටට ලැබුණා. මෙය ජපානය සහ ශ්‍රී ලංකාව අතර ඇති දැඩි මිත්‍රත්වයේ සංකේතයක් ලෙස ඉතිහාසයට එක්වුණා.

ජේ.ආර්. ජයවර්ධණ මහතාගේ එක්වෙනි ඇද අපේ මිනිස්සු දිගින් දිගටම නඩත්තු කලා. 

–gallery / ගැලරිසුන්දර අතීත මතක-Beautiful past memories....!

කොළඹ නගරයේ කාර්යබහුල තදබදයෙන් මඳක් ඈතට වන්නට, ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේ ඓතිහාසික භූමිය මැද අභිමානයෙන් නැගී සිටින ඒ දැවැන්ත සුදු පැහැති ගොඩනැගිල්ල බොහෝ දෙනෙකුට එය හුදෙක් රෝගීන් සුවපත් කරන රෝහලක් පමණක් වුවත්, එහි බිත්ති අතර සැඟවී ඇති ඉතිහාසය ඕනෑම ගවේෂණාත්මක වාර්තා වැඩසටහනකට වස්තු විෂය විය හැකි තරම් ප්‍රබල එකකි. 

ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර මහා රෝහල යනු හුදෙක් සිමෙන්ති සහ ගඩොලින් ඉදිවූවක් නොව, එය ජාතීන් දෙකක් අතර ඇති වූ අසිරිමත් බැඳීමක, ලෝක දේශපාලනය උඩුයටිකුරු කළ මහා ප්‍රාතිහාර්යයක ජීවමාන ස්මාරකයක්.

ලෝක යුද්ධයක අළු මතින් නැගී සිටි ජාතියක සහ වෙනුවෙන් ලෝකය ඉදිරියේ පෙනී සිටි එක් මිනිසෙකුගේ කතාවක්  ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර රෝහල නිර්මාණය වන්න  හේතු වෙනවා.  මෙහි ඇති විශේෂත්වය වන්නේ මෙය කිසිදු මුදල් අය කිරීමකින් තොරව ජපානයෙන් අපට ලැබුණු "කෘතඥතා පූර්වක තෑග්ගක්" වීමයි.

1951 සැන් ෆ්‍රැන්සිස්කෝ: ලෝකය ජපානයට එරෙහි වූ මොහොත

දෙවන ලෝක යුද්ධය අවසන් වී තිබුණේ ජපානය අන්ත පරාජයකට පත් කරමිනි. හිරෝෂිමා සහ නාගසාකි නගර මත පතිත වූ පරමාණු බෝම්බවල දුමාරය තවමත් ජපාන අහසේ රැඳී තිබූ ඒ වකවානුවේ, ලෝක බලවතුන් සැන් ෆ්‍රැන්සිස්කෝ නගරයට රැස් වූයේ ජපානයේ අනාගතය තීරණය කිරීමටයි. එදා එතැන සිටි බොහෝ රටවල අභිලාෂය වූයේ ජපානය තවදුරටත් පාගා දැමීමයි.

ජපානයට දැඩි ආර්ථික සම්බාධක පැනවීම.

ජපානයේ දියුණුව සීමා කිරීම සඳහා ඔවුන්ගේ කර්මාන්ත ශාලා අක්‍රිය කිරීම.

යුද වන්දි ලෙස ජපානයෙන් විශාල මුදලක් අය කර ගැනීම.

ලෝකයේ බලවත් රටවල් ජපානය කැබලිවලට බෙදා ගැනීමට සැරසෙද්දී, මුළු මහත් ආසියාවම වෙනුවෙන් හඬක් නැගීමට ඉදිරිපත් වූයේ එවකට ලංකාවේ මුදල් අමාත්‍යවරයා වූ ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතායි.

"නහී වේරේන වේරානි" - ලෝකයම නිහඬ කළ සිංහල හඬ

සමුළුවේදී තීරණාත්මක කතාවක් කිරීමට ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතාට අවස්ථාව ලැබුණි. ඔහු වේදිකාවට ගොඩ වූයේ හුදෙක් රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයෙකු ලෙස නොව, බුදුදහමෙන් පන්නරය ලැබූ දාර්ශනිකයෙකු ලෙසිනි. එදා ඔහු පැවසූ වචන කිහිපය අදටත් ජපානයේ ඉතිහාස පොත්වල රන් අකුරින් ලියවී ඇත.

"වෛරයෙන් වෛරය නොසන්සිඳේ, මෛත්‍රියෙන් වෛරය සංසිඳේ." (නහී වේරේන වේරානි)

ගෞතම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ මේ උතුම් දහම් පණිවිඩය මුළු ලෝකයටම ඇසෙන සේ ප්‍රකාශ කළ ඔහු, ලංකාව ජපානයෙන් කිසිදු යුද වන්දියක් බලාපොරොත්තු නොවන බව ප්‍රකාශ කළේය. ජපානයට නිදහස දිය යුතු බවත්, ඔවුන්ට නැවත නැගී සිටීමට ඉඩ දිය යුතු බවත් ඔහු තර්ක කළේය. මේ කතාවෙන් මුළු සමුළුවම නිහඬ වූ අතර, අවසානයේ ජපානයට පැනවීමට ගිය දැඩි කොන්දේසි ඉවත් කර ගැනීමට ලෝක බලවතුන්ට සිදු විය.

ජපානය අද ලෝකයේ ආර්ථික දැවැන්තයෙකු වී සිටින්නේ එදා ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතා එදා තැබූ ඒ සදාචාරාත්මක පදනම නිසා බව ඔවුන් අදටත් විශ්වාස කරයි.

ජපානය හඬා වැටුණු දවස සහ හදවතින්ම කළ උපහාරය

1980 දශකය උදා වන විට ජපානය ලෝකයේ දියුණුම රටක් බවට පත්ව තිබුණි. නමුත් ඔවුන් තම දුෂ්කර කාලයේදී තමන් වෙනුවෙන් පෙනී සිටි ලංකාවේ ඒ සුවිශේෂී මිනිසාව සහ මේ කුඩා දූපත අමතක කළේ නැත. 1983 දී ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතා මෙරට විධායක ජනාධිපතිවරයා ලෙස කටයුතු කරමින් සිටියදී, ජපානය තීරණය කළා තමන්ට කළ ඒ මහා උපකාරයට "කළගුණ සැලකීමක්" ලෙස යමක් ලබා දීමට.

ඒ අනුවයි ජපානයේ පූර්ණ අනුග්‍රහය සහ තාක්ෂණය යටතේ ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර මහා රෝහල ඉදි වන්නේ. මෙය සාමාන්‍ය රෝහලකට වඩා එහා ගිය පහසුකම්වලින් සමන්විත වූවකි. රෝහල ඉදි කරන විට ජපන් රජය එක් සුවිශේෂී තීරණයක් ගත්තේය. ඒ, මේ රෝහල තෑගි කිරීමට මුල් වූ පුද්ගලයාට එනම් ජනාධිපති ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතාට රෝහල තුළ සුවිශේෂී ඉඩක් වෙන් කිරීමයි.

රෝහලක් තුළ සැඟවුණු රහස් "රාජකීය" කාමරය

ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර රෝහලේ 10 වන වාට්ටුව (Ward 10) හෝ ඒ අවට ප්‍රදේශයේ පිහිටා ඇතැයි කියන මේ විශේෂිත ඒකකය ගැන බොහෝ දෙනෙක් අසා ඇතත් එය දැක ඇත්තේ ඉතා සුළු පිරිසකි. මෙය හුදෙක් රෝගීන්ට ප්‍රතිකාර කරන සාමාන්‍ය කාමරයක් නොවේ. එය ජපානය විසින් ජේ.ආර්. ජයවර්ධන ජනාධිපතිවරයා වෙනුවෙන්ම කළගුණ සැලකීමක් ලෙස නිර්මාණය කළ "Presidential Suite" එකකි.

මෙම විශේෂ කාමරය නිර්මාණය කිරීමේදී ජපන් ඉංජිනේරුවන් දැක්වූ උනන්දුව අතිශය පුදුම සහගතය. ඒ පිළිබඳව ඇති තොරතුරු කිහිපයක් මෙසේය:

ආරක්ෂක විධිවිධාන: රාජ්‍ය නායකයෙකුට අවශ්‍ය උපරිම ආරක්ෂාව සහිතව, හදිසි අවස්ථාවකදී පිටවීමට හැකි රහස් මාර්ග සහ සන්නිවේදන පද්ධති මෙහි ඇතුළත් කර තිබූ බව පැවසේ.

ජපන් තාක්ෂණය: එකල ලංකාවේ කිසිදු රෝහලක නොතිබූ අති නවීන වෛද්‍ය උපකරණ සහ ස්වයංක්‍රීය පාලන පද්ධති මෙම කාමරය තුළ ස්ථාපිත කර තිබුණි.

සුවපහසුව: ජනාධිපතිවරයෙකුට සිය රාජකාරි කටයුතු රෝහලේ සිටම සිදු කළ හැකි වන පරිදි කුඩා කාර්යාලයක් සහ අමුත්තන් පිළිගැනීමේ ශාලාවක් පවා මෙයට ඇතුළත් විය.

පෞද්ගලිකත්වය: සාමාන්‍ය රෝහල් කාර්ය මණ්ඩලයට පවා ඇතුළු විය නොහැකි තරම් දැඩි රහස්‍යභාවයක් මෙහි පවත්වාගෙන ගිය බව සඳහන් වේ.

බොහෝ දෙනෙක් පවසන්නේ ජපානය මෙවැනි දෙයක් කළේ ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතා ජපානයට කළ සේවය කිසිදා මිල කළ නොහැකි නිසා බවයි. එය හුදෙක් කාමරයක් නොව, ජාතියක් තවත් පුද්ගලයෙකුට දැක්වූ උසස්ම ගෞරවයයි.

කළගුණ සැලකීමේ ජපන් කලාව: 

අදටත් නොනැසී පවතින උරුමය අදටත් ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර රෝහලේ ඒ සුවිශේෂී කොටස පවතින්නේ රටේ ප්‍රභූවරුන් සහ රාජ්‍ය නායකයන් සඳහා වෙන් වූ ස්ථානයක් ලෙසයි. ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතා මියයන තුරුම ජපානය සමඟ පැවති ඒ සමීප සබඳතාවය පවත්වාගෙන ගියේය. රෝහල ඉදි කර අවසන් වූ පසු ජපන් නියෝජිතයන් පවසා ඇත්තේ, "අප මේ ලබා දෙන්නේ ගොඩනැගිල්ලක් පමණක් නොව, අපේ හදවතේ කෘතඥතාවයයි" යනුවෙනි.

මෙම රෝහල තුළ ඇති ඒ විශේෂ කාමරයේ ඉතිහාසය දෙස බලන විට අපට පෙනී යන සත්‍යයක් තිබේ. එනම්, දේශපාලන බලපෑම්වලින් ඔබ්බට ගිය මානව හිතවාදී සබඳතාවන් ලෝකය වෙනස් කිරීමට සමත් වන බවයි.

–නදීෂා රංගන 

#HistoryOfSriLanka #JRJayewardene #JapanSriLankaFriendship #SJGH #InvestigativeJournalism #Vishwakarma #SanFranciscoConference #JapaneseGrant #PresidentialSuite #HiddenHistory #SriLankaPolitics

​ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර රෝහලේ ගමන් මඟ:

​ඉදිකිරීම් ආරම්භය: 1979 වර්ෂයේදී. (JICA ආයතනයේ මැදිහත් වීමෙන්).

​නිල විවෘත කිරීම: 1984 සැප්තැම්බර් 17 දින, ජනාධිපති ජේ.ආර්. ජයවර්ධන මහතාගේ උපන්දිනය වෙනුවෙන්.

​සුවිශේෂී අවස්ථාවක්: මෙම විවෘත කිරීමේ උත්සවයට එකල ශ්‍රීලනිපයේ නායිකා, සිරිමාවෝ බණ්ඩාරනායක මැතිණිය ද එක්වීම විශේෂත්වයක්.

​අරමුණ: රාජ්‍ය සෞඛ්‍ය පද්ධතිය ගුණාත්මකව වර්ධනය කිරීමට සහ නවීන-තාක්ෂණික සෞඛ්‍ය සේවාවක් සැපයීමට.

​පාලනය: 1983 අංක 54 පනත යටතේ පාලක මණ්ඩලයක් මගින් පවත්වාගෙන යනු ලබයි. මෙය පශ්චාත් උපාධි පුහුණු (Graduate & Post Graduate Training) රෝහලක් ලෙසද ක්‍රියාත්මක වේ.

​

​

A day in the life

Read More

සීරුවෙන් සිටින් . - ඉන්ධන අර්බූදය

තත්වය දරුණුයි.. කාර්ය මණ්ඩල ගෙදර සිට වැඩ... බල්බ් නිවන්න.. AC ඔෆ් කරන්න.. රජය නිල වශයෙන් දන්වයි..

අපි පාරට බැහැලා උද්ඝෝෂණය කරන්නේ නැහැ.

මස් රාත්තල ඉල්ලන්නේ නැහැ.

වෙනස වටහා ගන්න හොද කාලයක්.

මැද පෙරදිග කලාපයේ පවතින යුදමය වාතාවරණය හේතුවෙන් ඉදිරියේදී මෙරටට ඉන්ධන ආනයනය කිරීමේදී බාධා මතු විය හැකි බැවින්, දැනට පවතින සංචිත අරපිරිමැස්මෙන් භාවිත කිරීම සඳහා අත්‍යවශ්‍ය සේවා කොමසාරිස් ජනරාල් කාර්යාලය විසින් සියලුම රාජ්‍ය සහ පෞද්ගලික ආයතන වෙත දැඩි මාර්ගෝපදේශ මාලාවක් නිකුත් කර තිබේ.
අත්‍යවශ්‍ය සේවා කොමසාරිස් ජනරාල් පී. කේ. ප්‍රභාත් චන්ද්‍රකීර්ති මහතාගේ අත්සනින් යුතුව නිකුත් කර ඇති මෙම නිවේදනය මගින් ඉන්ධන, විදුලිය සහ ආයතනික මෙහෙයුම් සම්බන්ධයෙන් අනුගමනය කළ යුතු ක්‍රියාමාර්ග රැසක් පෙන්වා දී ඇත.
ඉන්ධන සහ බලශක්තිය අරපිරිමැස්මෙන් භාවිතා කිරීම.
(මාර්ගෝපදේශ - අංක 01)
මැද පෙරදිග කලාපයේ උද්ගතව ඇති යුදමය තත්ත්වය හේතුවෙන් ඉදිරියේදී මෙරටට ඉන්ධන ආනයනය කිරීමේ දී බාධා මතු විය හැකි බැවින්, දැනට පවතින ඉන්ධන සංචිත අරපිරිමැස්මෙන් භාවිත කිරීම සියලුම රාජ්‍ය සහ පෞද්ගලික අංශයේ ආයතනවල වගකීමකි. ඒ අනුව, අත්‍යවශ්‍ය සේවා බාධාවකින් තොරව පවත්වා ගෙනයාම තහවුරු කරනු පිණිස පහත සඳහන් මාර්ගෝපදේශ කඩිනමින් ක්‍රියාත්මක කළ යුතුය.
1. කාර්යාල කාර්යය මණ්ඩල ප්‍රවාහනය සහ ඉන්ධන කළමනා කරණය.
නිලධාරීන් රාජකාරි සඳහා පැමිණීමේදී තනි තනි වාහන භාවිතය වෙනුවට හැකි සෑම විටම පොදු ප්‍රවාහන සේවා හෝ කණ්ඩායම් ප්‍රවාහන ක්‍රම වේද (Carpooling) භාවිතා කළ යුතුය.
ක්ෂේත්‍ර රාජකාරි සඳහා අවම වාහන සංඛ්‍යාවක් භාවිතයට ගත හැකි පරිදි දෛනික ප්‍රවාහන සැලසුම් සකස් කළ යුතු අතර, එය මාණ්ඩලික නිලධාරියෙකුගේ අධීක්ෂණයට යටත් විය යුතුය.
රැස් වීම සහ සාකච්ඡා සඳහා නිලධාරින් දුර බැහැර සිට කැඳවීම සීමා කළ යුතු අතර, ඒ WhatsApp ຫຼວ ລີ ຜ Zoom, Google Meet, Ms Teams, තාක්ෂණික ක්‍රම වේද අනිවාර්යයෙන් භාවිතා කළ යුතුය.
සියළුම ලිපිලේඛන සහ තොරතුරු හුවමාරුව සඳහා විද්‍යුත් තැපෑල (E-mail) හෝ WhatsApp වැනි විද්‍යුත් ක්‍රමවේද භාවිතා කරමින් කළ යුතු අතර භෞතිකව ලිපිලේඛන ප්‍රවාහනය අවම කළ යුතුය.
සෞඛ්‍ය, ආරක්ෂක සහ අනෙකුත් අත්‍යවශ්‍ය සේවා සඳහා අවශ්‍ය ඉන්ධන තොග හිඟයකින් තොරව ලබාදීමට අතිරේක ඉන්ධන සංචිත පවත්වාගෙන යායුතු අතර, ඒ සඳහා අවශ්‍ය ධාරිතාවයන් නිසි ලෙස සකස් කරගත යුතුව ඇත.
රාජ්‍ය අංශය සතුව දැනට ධාවන තත්ත්වයේ පවතින වාහන සංඛ්‍යාව 92,000 ක් පමණය. ඒ අනුව එක් වාහනයකින් දිනකට ඉන්ධන ලීටරයක් ඉතිරි කර ගතහොත් සියළුම වාහන වලින් දිනකට ඉන්ධන ලීටර් 92,000 ක් පමණ ඉතිරි කරගත හැකිය. එමගින් මාසිකව ඉන්ධන ඉන්ධන ලීටර් 9,200,000 සහ වාර්ෂිකව ඉන්ධන ලීටර් මිලියන 110 ක් පමණ ඉතිරි කර ගතහැකිය. ඒ අනුව අදාළ නිලධාරින් සහ රියදුරු මහතුන් දැනුවත් කර වැඩ පිළිවෙලක් ආයතන මට්ටමින් සකස් කර ගත යුතුව ඇත.
2. විදුලිය සහ බලශක්ති සංරක්ෂණය.
ස්වාභාවික ආලෝකය හැකි සෑම විටම භාවිතා කිරීම හෝ sky lights භාවිත කිරීම. (උදා. Solar tube type, prismatic type)
හැකි සෑම විට ම මේස ලාම්පු භාවිතා කර සාමාන්‍ය විදුලි පහන් නිවා දැමීමට හැකි වන සේ කටයුතු කිරීම. රාත්‍රී කාලයේ දී අවශ්‍යම ස්ථාන වල පමණක් විදුලි බල්බ දැල්වීමට මුරකරුට හා අදාළ සේවකයින්ට උපදෙස් දීම.
හැකි සෑම අවස්ථාවකදීම වායු සමීකරණ යන්ත්‍ර වෙනුවට විදුලි පංකා භාවිතා කිරීම ( මේස විදුලි පංකා (Table fan) හෝ සිටුවන විදුලි පංකා (Pedestal fan) සීලිං විදුලි පංකාවලට වඩා බලශක්ති කාර්යයක්ෂමතාවයෙන් ඉහළය.)
අවට පරිසරයේ උෂ්ණත්වය අවම උදෑසන කාලයේ දී ආයතනවල ජනෙල් විවෘත කර ස්වභාවික වාතාශ්‍රය නිසි පරිදි ලැබීමට ඉඩ සලස්වාගත යුතු අතර, අවම වශයෙන් රාජකාරි වේලාව තුල දිනකට පැය 01/02 ක් පමණ වායු සමීකරණ යන්ත්‍ර අක්‍රිය කිරීම අනිවාර්යයෙන්ම කළ යුතු අතර වායුසමීකරණ යන්ත්‍රවල අවශ්‍යතාවය නොමැති ප්‍රදේශ වල දී එම යන්ත්‍ර හැකි සෑමවිටම සම්පුර්ණයෙන්ම අක්‍රීය කර තැබීමට පියවර ගත යුතුය.
වායු සමීකරණ යන්ත්‍ර වල උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 26 හෝ ඊට වැඩි අගයක පවත්වා ගැනීම අනිවාර්ය වේ. (නිවර්තන දේශගුණයක් සහිත රටක් වන ශ්‍රී ලංකාවට උචිත අගය සෙල්සියස් අංශක 26 බව තිරසාර බලශක්ති අධිකාරිය සහ බලශක්ති කාර්යක්ෂමතා විශේෂඥයින් හඳුනා ගෙන ඇත).
පළාත් පාලන ආයතන මඟින් පාලනය වන විදි ලාම්පු අනවශ්‍ය අවස්ථාවලදී නිවා දැමීමට විශේෂ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කිරීම.
අධි ආරක්ෂක හා ආරක්ෂිත කලාපවල පිහිටි මාර්ගවල හැර අනෙකුත් සියළුම මාර්ගවල තාවකාලික පිළියමක් ලෙස විදුලි පහන් නිවා දැමීම.
දිවා ආලෝකය උපරිමයෙන් භාවිත කළ යුතු අතර, අනවශ්‍ය විදුලි පහන් නිවා දැමීමටත්. රාත්‍රී කාලයේදී අත්‍යවශ්‍යම ස්ථාන සහ මාර්ග වලට පමණක් විදුලිය දැල්වීමට බලධාරීන් පියවර ගත යුතුය.
ආයතනවල විදුලි සෝපාන භාවිතය අවම කර හැකිතාක් පියගැටපෙළ භාවිතා කිරීම ප්‍රවර්ධනය කළ යුතුය.
ප.ව. 09.00 න් පසු වෙළඳ දැන්වීම් / ප්‍රචාරණය සඳහා විවිධ ස්ථානවල ඇති විදුලි ආලෝක පුවරු / හිර අක්‍රීය කිරීම කළ යුතු අතර දිවා කාලය තුලදී ද ආයතන වල ඇති රූපවාහීනි යන්ත්‍ර අක්‍රිය කළ යුතුය.
3. ආයතනික මෙහෙයුම් ක්‍රියාපටිපාටි.
ආයතනයට අවශ්‍ය තාක්ෂණික පහසුකම් පවතින්නේ නම්, කාර්ය මංඩලය කාර්යාලයට නොකැඳවා මාර්ගගත ක්‍රමවේද (online) හරහා සේවය ලබා ගැනීමට ආයතන ප්‍රධානීන් කටයුතු කළ යුතුය.
නියමිත රාජකාරි වේලාවෙන් පසුව සහ සති අන්ත දිනවල (අත්‍යවශ්‍ය අවස්ථාවකදී හැර) කාර්යාලය වසා තැබීමට වගබලා ගත යුතුය.
පසුගිය මාසයට සාපේක්ෂව විදුලිය සහ ඉන්ධන භාවිතය කොපමණ ප්‍රමාණයකින් ඉතිරි කර ඇද්දැයි පරික්ෂා කිරීම සඳහා සෑම ආයතනයක්ම විශේෂ අධීක්ෂණ සහ ඇගයීමේ ක්‍රම වේදයක් සකස් කළ යුතු අතර, එම වාර්ථා අවශ්‍ය වූ විටක ලබාදීම සඳහා සූදානම් විය යුතුය.
සියලුම රාජ්‍ය නිලධාරින් මෙම බාහිර කම්පනයේ බලපෑම හමුවේදී මහජනතාවට ආදර්ශයක් වන පරිදි කටයුතු කළ යුතු අතර, ජාතික බල ශක්ති සංරක්ෂණය සහ සුරක්ෂිතතාවය වෙනුවෙන් තම උපරිම සහාය ලබා දිමට වගබලා ගත යුතුය.

- සියත ප්‍රවෘත්ති.
A day in the life

Read More