හාච්චිං.......................

“ඩොක්ටර්... මට උදේට ඇහැරුණු ගමන් එක දිගට කිවිසුම් යනවා. නහයෙන් දියර ගලනවා, ඇස් දෙකත් කසලා රතු වෙනවා. සාමාන්‍ය හෙම්බිරිස්සාවක් කියලා හිතුවත් මේක දැන් හැමදාම වගේ තියෙනවා...”**
උදෑසන අවදි වූ සැණින් හෝ පරිසරයේ යම් වෙනස් වීමකදී බොහෝ දෙනෙක් මුහුණ දෙන ප්‍රධානතම ගැටලුවක් තමයි මේ නිතර කිවිසුම් යාම සහ නාසයෙන් දියර ගැලීම. වෛද්‍ය විද්‍යාවේදී මෙය **"ආසාත්මික නාසයේ ප්‍රදාහය" (Allergic Rhinitis)** ලෙස හඳුන්වනවා. මෙය සාමාන්‍ය වෛරස් හෙම්බිරිස්සාවකට වඩා වෙනස්, ශරීරයේ ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය බාහිර ද්‍රව්‍යයන්ට දක්වන අධික සංවේදීතාවය නිසා ඇති වන තත්වයකි.
**නිතර කිවිසුම් යාමට සහ සොටු දියර ගැලීමට ප්‍රධාන හේතු (Triggers):**
**දූවිලි සහ දූවිලි මයිටාවන් (Dust & Dust Mites):** නිවසේ ඇති මෙට්ට, කොට්ට, තිර රෙදි සහ පරණ ලියකියවිලි වල සිටින පියවි ඇසට නොපෙනෙන කුඩා සතුන්.
**පරාග (Pollen):** මල්, ගස්කොළන් සහ තණකොළ වලින් වටපිටාවට මුදාහරින කුඩා පරාග අංශු.
**සුරතල් සතුන්ගේ ලොම් හා කෙළ (Pet Dander):** බළලුන්, බල්ලන් වැනි සතුන්ගේ ලොම් සහ සමෙන් ගැලවී යන කුඩා කොරපොතු.
**කාලගුණික වෙනස්වීම්:** එකවරම පරිසරයේ උෂ්ණත්වය අඩු වීම, අධික සීතල සුළඟ හෝ තෙතමනය සහිත දේශගුණය.
**දිලීර බීජාණු (Mold Spores):** නිවසේ තෙතමනය සහිත බිත්ති හෝ නානකාමරවල හටගන්නා දිලීර.
**මෙහි ප්‍රධාන රෝග ලක්ෂණ (Symptoms):**
* එක දිගට කිවිසුම් යාම (විශේෂයෙන් උදෑසන කාලයේදී).
* නාසයෙන් පැහැදිලි වතුර මෙන් දියර ගැලීම හෝ නාසය හිරවීම.
* නාසය, උගුර සහ ඇස් කැසීම.
* ඇස් රතු වීම සහ ඇස්වලින් කඳුළු ගැලීම.
**මීට ඇති පිළියම් සහ පාලනය කර ගන්නේ කෙසේද? (Remedies & Prevention):**
**ආසාත්මිකතාකාරක වලින් වැළකී සිටින්න:**
ನಿಮ್ಮ සිරුරට අසාත්මික වන ද්‍රව්‍යය කුමක්දැයි හඳුනාගෙන ඉන් ඈත් වන්න. දූවිලි සහිත ස්ථාන පිරිසිදු කිරීමේදී මුඛ ආවරණයක් (Mask) පළඳින්න.
**නිදන කාමරය පිරිසිදුව තබා ගන්න:**
ඇඳ ඇතිරිලි, කොට්ට උර නිතරම උණු වතුරෙන් සෝදා තද අව්වේ වේලා ගන්න. පාවිච්චි නොකරන පරණ ඇඳුම්, පොත්පත් නිදන කාමරයෙන් ඉවත් කරන්න.
**හුමාලය ඇල්ලීම (Steam Inhalation):**
නාසය හිරවීම සහ සෙම් ගතිය පාලනය කර ගැනීමට දිනකට වරක් හෝ දෙවරක් පිරිසිදු උණු වතුරෙන් හුමාලය අල්ලන්න.
**ලුණු වතුරෙන් නාසය සේදීම (Saline Nasal Rinse):**
ෆාමසිවලින් ලබාගත හැකි සේලයින් නාසයට දමන දියර (Saline Nasal Sprays/Drops) මඟින් නාසය ඇතුළත ඇති දූවිලි ඉවත් කර සහනයක් ලබා ගත හැක.
**වෛද්‍ය උපදෙස් මත ඖෂධ භාවිතය:**
රෝග ලක්ෂණ අධික නම් වෛද්‍ය උපදෙස් මත ඇන්ටිහිස්ටමින් (Antihistamines) ඖෂධ හෝ නාසයට විදින ස්ප්‍රේ (Nasal Corticosteroid Sprays) භාවිතා කළ හැකියි.
**වෛද්‍යවරයෙකු හමුවිය යුතු අවස්ථා:**
නාසයෙන් ගලන දියර ඝන, කහ හෝ කොළ පැහැයට හැරේ නම්, තද උණ හෝ මුහුණ සහ නළල අවට තද කැක්කුමක් (Sinusitis ලක්ෂණ) ඇත්නම් වහාම වෛද්‍ය ප්‍රතිකාර ලබා ගන්න.
**මතක තියාගන්න...**
මෙය නිට්ටාවටම සුව කළ නොහැකි වුවත්, නිසි පරිදි පරිසරය පිරිසිදුව තබා ගැනීමෙන් සහ ඖෂධ මඟින් සම්පූර්ණයෙන්ම පාලනය කර සාමාන්‍ය ජීවිතයක් ගත කළ හැකියි.
ඔබේ පවුලේ අය සහ හිතවතුන් දැනුවත් කිරීමට මේ වටිනා තොරතුරු **Share** කරන්න.
මේ පිළිබඳව ඔබට ඇති ගැටලු **Comment** එකකින් අපට කියන්න.
සෞඛ්‍ය සම්පන්න දිවියකට මඟ පෙන්වන අපේ පේජ් එක **Follow** කරල තියාගන්න.
#allergicrhinitis #Sneezing #runnynose #allergies #healthytips #mediupdater #srilanka #prevention #healthawarenesss @top fans Medi updater

Medi updater 

A day in the life
ජීවිතයෙන් දවසක් .

Read More

Depression

Depression Vs පොර මානසිකත්වය
( Dave Balasooriya මුහුණු පොතේ තිබුණු මේ ලිපිය දිග එකක් වුණත් බොහෝ දෙනකට වැදගත් වෙන්න පුළුවන් නිසා උපුටා පළ කරනවා..)
2026 මාර්තු මාසේ එක දවසක පපුව රිදීගෙන ආවා.. පපුවහයියෙන් ගැහෙන සද්දේ මටම ඇහෙන ගමං මටම තේරුනාමගේ නාඩි වැටෙන වේගය වැඩී කියලා..ඒ වගේම ඉගෙන් කනෙන් දාඩිය බේරෙන්න ගත්තා
ටිකක් එදා වැඩියෙන් මහන්සි උන නිසා වෙන්න ඇති කියලා හිතලා wash එකක් දාලා පොඩ්ඩක් නිදා ගත්තා..නින්දෙන් ඒ ගතිය අඩු උනා වගේ තේරුනා
දෙවෙනි දවසෙත් ඔහොම උනා.. අන්තිමට මාසයක්ම යනකල් එක දිගට මේක දවසින් දවස උග්‍ර වෙන්න ගත්තා..
බයටම Physician කෙනෙක් ගාවට ගියාම මට Psychiatrist කෙනෙක්ව එයා Suggest කලා..
ඉතිං මම Hemas Hospitals Sri Lanka එකේ Professor Prasangika Senevirathne ව Channeling එකක් දාලා මාර්තු මාසේ 28 වෙනිදා Doctor ව හම්බෙන්න ගියා..
Doctor ට මම මේ විස්තරේ කිව්වම එයා මගේ අතීත සිදුවීම් ගැන අහන්න ගත්තා
Dr : පුතා මොකක් ද කරන Job එක
Me : මම Job එකක් නෙවෙයි Doctor කරන්නේ.. මම Business එකක් කරන්නේ.
Dr : පොඩි වයසට එහෙම දෙයක් කරන එක හොදයිනේ.. ඉතිං කොහොමද Business එකේ තත්වේ..මොකක්ද කරන Business එක
Me : මම Company Director කෙනෙක් Doctor .. Clothing Brand එකක් තමයි මම කරන් යන්නේ.. ඒ අතර තුර මම Crypto Trading කරනවා..ඒ වගේම Digital Media Advertising කරනවා..ඒත් ගිය අවුරුද්ද මැදදී මගේ Business එක ලොකු Loss එකක ගියා.. මට කෝටියක් විතර ලොකු පාඩුවක් උනා.. මම දැං හිමිං Recover වෙන ගමං ඉන්නේ..
Dr : මොනා හරි ප්‍රශ්න එක්කද ඉන්නේ?
Me : Business එකක් කියන්නේ හැමදාම ප්‍රශ්න තමයි Doctor .. කලින් උන Loss එක පියවන්න මම දවල් රෑ නොබලා වැඩ කරනවා.. Return ගියපු Cheques , Supplier Payments , Employee Salary.. හැමවෙලේම ප්‍රශ්න තමයි Doctor
Dr : නින්ද යනවද රෑට?
Me : මට දැං අවුරුදු 7 ක් තිස්සේ රෑට නින්ද යන්නේ නෑ Doctor .. මම සාමාන්‍යෙන් නිදා ගන්නේ උදේ 6 ට විතර.. මට දැං ඒක වදයක්.. මට මගේ වැඩ ගොඩක් අතපසු වෙනවා.. ඒත් මම කොච්චර Try කලත් මට රෑට නින්ද යන්නේ නෑ.මගේ ඔලුව වැඩ කරන්නේ රෑට.. කොච්චර උදේ ඇහැරෙන්න හැදුවත් මම උදේට මෙට්ටෙට ඇලිලා වගේ ඉන්නේ.. මුලු ඇගම රිදෙනවා.. නැගිට ගන්න බෑ කොච්චර ඕනේ උනත්..
Dr : රෑට මොනවද කරන වැඩ?
Me : Advertising Campaigns Create කරන්නේ, ඊලගට එන Designs Create කරන්නේ , Business Statergy හදන්නේ , Stocks Trade කරන්නේ රෑට තමයි Doctor ..
Dr : ඕවා උදේට කරන්න බැරි දේවල් ද?
Me : නෑ Doctor එහෙම එකක් නෑ.. මට ඕනේ වෙලාවක ඕනේ දෙයක් කරන්න පුලුවන්.. ඒත් මට රෑට නින්ද යන්නේ නැති නිසා මම මේ දේවල් රෑට කරන්න හුරු වෙලා ඉන්නේ
Dr :ම්ම්ම්ම්.. ඔලුව වනන ගමං ( එයාට මොනා හරි තේරුනා වගේ )
ඔයා මේ ඔක්කොම කරලා නිදහසින් ද නින්දට යන්නේ?
Me : මට කිසිම නිදහසක් නෑ Doctor .. කොච්චරක් දේවල් කලත් ඒවා වැඩක් නෑ වගේ දෙයක් මගේ ඔලුවේ තියෙන්නේ.
Dr :Business එකේ වැඩ කරන එකද හැමදාම කරන්නේ? ඔයාගේ Personal ජිවිතය කොහොමද?
Me : මගේ Personal ජීවිතය තමයි Doctor Business එක
Dr :Relax එකේ ඉන්න වෙලාවට මොනවද කරන්න කැමති?
Me : මේ Pressure එක එන්න කලින් නම් මම ගොඩක් වෙලාවට සිංදු අහනවා(මගේ ජිවීතේ වැඩියෙන්ම කැමති දේ)... යාලුවෝ එක්ක එලියට යනවා.. එක එක Research කරනවා... ඕව තමයි.. ඒත් Doctor මට දැං ඒ කිසි දේකින් සතුටක් දැනෙන්නෙ නෑ.. ඇත්තම කිව්වොත් මට කිසිම දෙයක් ගැන ගානක් නෑ..කිසිම දේකින් මාව සතුටු කරන්න බෑ.. මටත් එක වෙලාවකට ඒක වදයක්.. Zombie කෙනෙක් වගේ ජීවත් වෙන එක.. වැඩිය ඕනේ නෑ මට ලේසියෙන් හිනා යන්නෙත් නෑ
Dr : ඔලුව වනන ගමං (තව මොනා හරි තේරුනා වගේ )Stock Trading කරන්න මනස එක තැනක තියා ගන්න පුලුවන් ද?
Me : බෑ Doctor .. මගේ මනස මේ ටිකේම හරි කලබලයි... කිසිම දෙයක් ගැන අවදානය එක දිගට තියා ගන්න අමාරුයි
Dr : ඇගේ අමාරුව හැම වෙලේම තියෙනවද?
Me : මම සමහර වෙලාවට පැය 20-30 නිදා ගන්නවා මගේ ඇග රිදෙනවා ඇත්තේ ඔලුව මහංසි කරවලාම කියලා හිතලා Rest එකක් ගන්න.. කිසිම දෙයකට මගේ ඇගේ අමාරුව අඩු වෙන්නේ නෑ... කොච්චර නිදා ගත්තත් කොච්චර Rest කලත් ඇහැරුන වෙලේ ඉදන් ඇග රිදෙනවා
Dr : ඔයාට මේ අවුරුදු 7 ම ඔහොම ද?
Me : ඔව් Doctor ....
Dr : ඔයාට මේ දේවල් වෙන්න කලින් ඔයාට මොකක් හරි දරාගන්න බැරි දෙයක් උනාද?
Me : ඔව් Doctor ... 2019 දී මගේ අවුරුදු 3 ක විතර Affair එක හිතාගන්න බැරි විදිහට එක පාර නතර උනා.. ඊට පස්සේ ඒකෙ අවුලෙන් බේරෙන්න තමයි මම මේ Business එක පටං ගත්තේ මට දැං එහෙම ඒක ගැන අවුලක් නෑ Doctor ඒත්
Dr : හරි මට දැං තේරෙනවා..
කලබල වෙන්න දෙයක් නෑ.. අපි මේක හොද කරගමු..
Me : මට තියෙන ලෙඩේ මොකක්ද කියලා දැනගන්න පුලුවන් ද Doctor ?
Dr : ඔයාට තියෙන්නේ Double Depression ( Dysthymia )
අවුරුදු 7 ක් විතර ඔයා තනියම මේක දරාගෙන තියෙනවා... අන්තිම හරියේදි ඔයාට එන පීඩනය වැඩි නිසා මේක එක එක දේවල් වලින් එලියට ඇවිල්ලා තියෙනවා.. ඔයා හිතන්න ඇති ඒ දේවල් සාමන්‍යයි කියලා.. ඒත් එහෙම නෑ..ඔයාට තියෙන්නෙ Depression රෝග ලක්ශන.. අපි මේකට බෙහෙත් ගමු.. බය වෙන්න එපා.. ඔයාට හොද වෙන්න පුලුවන් ඉක්මනින්..
Me : රෝග ලක්ශන කිව්වේ??
Dr :
දිගුකාලීන දුක
කැමැත්ත නැති වීම
අඩු ආත්ම අභිමානය
තීරණ ගැනීමට අපහසුව
අධික තෙහෙට්ටුව
නින්දේ වෙනස්කම්
හඳුනාගත නොහැකි වේදනා
Panic Attacks
මේ ඔක්කොම ඔයාට තියෙනවා .. බය වෙන්න එපා.."ලෙඩක්" කියන වචනයට වඩා මේක "ජීව විද්‍යාත්මක තත්ත්වයක්". මේක ඔයාගේ දුර්වලකමක්වත්, ඔයාගේ වරදක්වත් නෙවෙයි. අවුරුදු 7ක් තිස්සේ ඔයා මේ දේවල් අත්විඳිනවා නම්, ඒ කියන්නේ ඔයාගේ මොළයේ ක්‍රියාකාරිත්වයේ සහ රසායනික පද්ධතියේ යම් වෙනසක් සිදුවෙලා කියලයි.මේක බෙහෙත් වලින් 100% ක් හොද කරන්න පුලුවන්..
Me : Doctor මම හිතං හිටියේ මම හයිය මනුස්සයෙක් කියලා.මම දරාගත්තු දේවල් එක්ක මම මගේ හීනෙකින්වත් හිතුවේ නෑ මට Depression හැදෙයි කියලා.. ඒකත් අවුරුදු 7 ක් දන්නෙම නැතුව
Dr : ඔයා අවුරුදු 7ක් තිස්සේ මේ හැමදේම තනියම දරාගෙන ඉන්නවා කියන එකෙන්ම පේන්නේ ඔයා ඇත්තටම ඉතාමත් හයිය මනුස්සයෙක් කියලා.
​ගොඩක් අය හිතන්නේ "හයිය" කියන්නේ කිසිම වේදනාවක්, දුකක් නැතිව ඉන්න එක කියලා. ඒත් ඇත්තම ශක්තිමත්කම තියෙන්නේ මෙච්චර දරුණු මානසික පීඩනයක්, Panic Attacks සහ ජීවිතය එපා කරවන සිතුවිලි එක්ක හැප්පෙමින් දිනපතා අවදි වෙලා ඔයාගේ ජීවිතය ඉස්සරහට අරන් යන එක ඇතුළෙයි.
​ඔයා දුර්වල නැහැ. ඔයා මේ ඉන්නේ "පීඩනය දරාගැනීමේ උපරිම සීමාවට" ඇවිත්.
ඕනෑම ශක්තිමත් යකඩයක් වුණත් එක දිගට පීඩනයට ලක් වුණොත් නම්‍යශීලී වෙනවා. මිනිස් මනසත් ඒ වගේ.
​
​කකුල කැඩුණු මනුස්සයෙක් කොච්ච‍ර හයිය වුණත්, එයාට දුවන්න බැහැ. ඒක එයාගේ දුර්වලකමක් නෙවෙයි, ශාරීරික බිඳවැටීමක්.
​Depression කියන්නෙත් ඒ වගේ ඔයාහේ මොළයේ "සතුට සහ ශක්තිය" නිපදවන පද්ධතියේ ඇති වුණු බිඳවැටීමක්.
​ඔයාගේ ශක්තිය දැන් පාවිච්චි කළ යුත්තේ තනියම විඳවන්න නෙවෙයි, මේ තත්ත්වයෙන් ගොඩ එන්න උදව් ගන්නයි..
​අවුරුදු 7ක් කියන්නේ ලොකු කාලයක්. ඒ කාලය ඇතුළේ ඔයා අහිමි කරගත්තු සතුට, නිදහස ආයෙත් ලබාගන්න පුළුවන්.
ඒකට තියෙන පළමු පියවර තමයි "මට උදව් අවශ්‍යයි" කියලා පිළිගන්න එක. ඒක දුර්වලකමක් නෙවෙයි, තමන්ගේ ජීවිතය වෙනුවෙන් ගන්නා ඉතාම නිර්භීත තීරණයක්.
Me : මට තාම හිතා ගන්න බෑ Doctor
Dr : ඔයාට දැනෙන ඒ අවිශ්වාසය සහ ව්‍යාකූල බව මට හොඳටම තේරෙනවා. අවුරුදු 7ක් කියන්නේ දවස් 2,500කට වඩා වැඩි කාලයක්. ඒ මුළු කාලය පුරාම ඔයා මේ දේවල් අත්විඳිද්දී, ඔයා හිතන්න ඇති මේක තමයි "සාමාන්‍ය තත්ත්වය" කියලා, නැතිනම් මේක ඔයගේ "හැටි" කියලා.
එහෙම හිටපු කෙනෙකුට එකපාරටම මේක "සුව කළ හැකි රෝගයක්" කියලා අහන්න ලැබුණාම ඒක අදහාගන්න අපහසුයි කියලා මම දන්නවා.
මතක තියාගන්න, Depression වැඩිපුරම හැදෙන්නේ හැමදේම තනියම දරාගන්න උත්සාහ කරන, හිත හයිය මිනිස්සුන්ටමයි.
අවුරුදු 7ක් ගිය නිසා, මේක ඔයාගේ ජීවිතයේ කොටසක් වෙලා. මේක නැතිව ජීවිතය කොහොම වේවිද කියලා හිතාගන්නවත් බැරි වෙන්න පුළුවන්.
ඔයා මේ ඉන්නේ අඳුරු උමගක කෙළවරටම ඇවිත්. මෙතෙක් කල් ඔයා කළේ ඒ අඳුරේම ඉන්න උත්සාහ කරන එක. නමුත් දැන් ඔයාට Panic Attacks ආවනිසා ඔයා ඒ අඳුරෙන් එළියට එන පාර හොයාගෙන තියෙනවා.
මේ බෙහෙත් ටික අරං මාසෙකින් එන්න..
-----------------------
බෙහෙත් ගත්තට පස්සේ මගේ පපුවේ අමාරුවත්,රෑට නින්ද නොයෑමත්,උදේට ඇහැරෙද්දී සහ මුලු දවසෙම තිබ්බ ඇගේ අමාරුවත් හොද උනා..
මෙච්චර පත හෑල්ලක් ලියලා මට කියන්න ඕනේ උනෙ මෙච්චරයි ..
ඉස්කෝලේ කාලේ ඉදන් යකෙක් වගේ හිටිය මම ..
ලමයි අඩුම ගනනක් පාස් උන 2008 කලුපොල් සිස්සත්ත්වේ පාස් උන මම
ඉස්කෝලෙ ඉතිහාසයේම හිටිය අඩු වයසින් ඉස්කෝලේ Top Board එකට ගිය මම
ඉස්කෝලේ Athletic Champion උන මම
ඉස්කෝලේ බෑන්ඩ් එකේ Play කරන්න බැරි කිසිම Instrument එකක් තිබ්බේ නැති මම
All island Javelin throw Finals වෙනකල් ගිය මම ..
ඔය ඔක්කොම කරලා තව ඉස්කෝලේ O/L Best Results දැම්ම මම
A/L First shy biology කරලා Accident එකක් නිසා Exam ලියා ගන්න බැරුව Second Shy එක මාස 6 න් Commerce කරලා ගොඩ දැම්ම මම
2019 දී උන එක පොඩි කඩාවැටීමක් නිසා මෙහෙම මානසිකව වැටුනා නම්..
ඕන ජගතෙක්ට මේ ලෙඩේ හැදෙන්න පුලුවන් කියලා එව්ලෙ දැන ගත්තා...
2019 ඉදං Break up එකේ අවුලෙන් බේරන්න Business එකක් පටං ගත්තු මම... ගෙදරින් කිසිම දෙයක් නැතුව අවුරුදු 7 ක් යද්දී ඒ Business එක Private Limited Company එකක් කරලා ලමයි 30 කට විතර රස්සා දීලා තියෙන්නේ Depression ඔලුව අස්සේ තියාගෙන කියලා මතක් වෙද්දී මට තාම අදහා ගන්න බෑ..
කාට හරි මේ ලක්ශන තියෙනවා නම් අන්තිම මොහොත වෙනකල් ඉදලා ඔයාගේ ජිවිතේ නැති කර ගන්නේ නැතුව ඉක්මනට ගිහිං Psychiatrist කෙනෙක්ව මුන ගැහෙන්න ..
කවුරුත් ඔයාට ආදරය කරන්න කලින් ඔයා ඔයාට ආදරේ කරන්න
Depression කියන්නේ හැදුනම හැදුන එකාට ඒක තෙරෙන ලෙඩක් නොවන බවත්.. මට Depression මට Depression කිය කිය මේක රැල්ලක් කරන් ඉන්න තරුන පරම්පරාවටත් කියන්න තියෙන්නේ...
Depression is not a Joke කියලා තමයි ..

Lal de Alwis

A day in the life 

ජීවිතයෙන් දවසක් .

Read More